Kręgosłup to kolumna zbudowana z wielu elementów ułożonych jeden na drugim, ściśle połączonych ze sobą. Składa się od z 7 kręgów szyjnych, 12 piersiowych, 5 lędźwiowych oraz kości krzyżowej i guzicznej. Tworzy on szkielet osiowy naszego ciała, a jego głównym zadaniem jest ochrona rdzenia kręgowego (w niższych partiach ogona końskiego), który przebiega przez całą jego długość.

Kręgi między sobą połączone są przez więzadła (podłużne przednie, podłużne tylne, żółte, międzykolcowe, nadkolcowe, między poprzeczne), stawy międzykręgowe pomiędzy wyrostkami stawowymi kręgów oraz przez krążki międzykręgowe. Oczywiście istnieją wyjątki, jak np. połączenia pomiędzy potylicą a pierwszym kręgiem w odcinku szyjnym, pierwszym a drugim kręgiem w odcinku szyjnym czy kość krzyżowa i guziczna, które powstały ze zrośnięcia się kilku kręgów.

Krążek międzykręgowy znajduje się pomiędzy trzonami sąsiadujących ze sobą kręgów, co tworzy minimalne ruchome połączenie pomiędzy nimi. Składa się on z dwóch części: wewnętrznej- jądra miażdżystego oraz zewnętrznej- pierścienia włóknistego.

Jądro miażdżyste to galaretowata substancja składająca się w około 80% z wody i to właśnie dzięki swoim właściwościom hydrofilowym jest zdolne do przenoszenia dużych obciążeń. Jego funkcją jest: adaptacja do nacisku i rozkładanie go na jak największą powierzchnię.

Pierścień włóknisty zlokalizowany jest naokoło jądra miażdżystego, a zawarta w nim woda stanowi około 70%. Zbudowany jest warstwowo, a nierozciągliwe włókna w każdej z warstw przecinają się co zwiększa odporność dysku na siły oddziaływujące na niego z różnych kierunków i pod różnym kątem. Jego zadaniami jest utrzymywanie przy sobie trzonów międzykręgowych, przenoszenie obciążeń, a także zapobieganie dyslokacjom jądra miażdżystego.

 

prawidłowy krążek międzykręgowy

 

W tym miejscu możemy odpowiedzieć na pytanie postawione w tytule, dlaczego rano jesteśmy trochę wyżsi niż wieczorem?

Kiedy śpimy w łóżku i nasze ciało znajduje się w poziomie, siły kompresyjne, czyli ściskające krążki międzykręgowe są minimalne. Wtedy mają one szanse na nawodnienie, a ich wysokość minimalnie się zwiększa („rośniemy”). W dzień natomiast przyjmujemy pozycję pionową, nacisk na dyski automatycznie rośnie, co powoduje utratę wody z jądra miażdżystego. Innymi słowy ich wysokość zmniejsza się („malejemy”). Czy ten mechanizm w pewien sposób, oczywiście bardzo uproszczony, nie przypomina gąbki, która pod naciskiem pozbywa się wody, a pochłania ją, gdy zwalniamy nacisk?

Poznanie tego mechanizmu ma duże znaczenie na samym początku leczenia uszkodzonego dysku, ponieważ to właśnie zmienne ciśnienie ma zbawienny wpływ na krążek międzykręgowy i pozwala przyspieszyć jego gojenie po uszkodzeniu.